Batanidza nesu

Kiroshiya

Croatia inozviisa pachayo semutungamiri wedunhu mune chaiyo mushonga

SHARE:

Published

on

Isu tinoshandisa kusaina kwako kukupa zvirimo munzira dzawakabvumira uye kuvandudza manzwisisiro edu pamusoro pako. Unogona kuzvibvisa chero nguva.

Chiitiko chehutano uye chebiotech cheCroatia chiri kupinda muchikamu chekutsanangura, uye pakati pacho panogara Muzvinafundo Dragan Primorac, MD, Ph.D. Dragan Primorac. Chiremba wevana, nyanzvi mune zvekurapa genetics, forensic geneticist, aimbova gurukota resainzi, dzidzo nemitambo uye muvambi we St. Catherine Specialty Hospital, Primorac apedza makore achivaka rudzi rweecosystem nyika zhinji dzinotaura nezvadzo asi kashoma kuburitsa. Izvo zvave kubuda muCroatia imhando yakabatana-yemushonga wakasarudzika, hutano hwedhijitari uye kushambadzira kwebiotech iyo inobata hunyanzvi kwete sebuzzword asi seyakajairwa tsika.

Iyo nyaya inotamba chaizvo munhandare mbiri. Yekutanga iri mukati memakiriniki eCroatia uye zvipatara, uko maturusi emushonga wechizvarwa chinotevera ari kuunzwa zvakananga kuvarwere. Yechipiri iri muCroatia biotech labs, iyo iri kuwedzera kubatirwa mumaseti ekutsvaga epasirese uye, zvakanyanya, munzvimbo dzinorarama dzekiriniki kumba.

Croatia iri kuzvimisa semutungamiri wedunhu mukurapa kwakaringana, kunyanya muoncology, orthopedics uye nekuchengetedza chirwere chisingawanzo. St. Catherine Specialty Hospital muZagreb, yakavambwa naPrimorac, yave kuzivikanwa senzvimbo yeEurope yehunyanzvi hwekurapa munhu. Chipatara chave muenzaniso wekuti genomics, AI diagnostics uye regenerative mishonga inogona kuiswa sei mukuchengetedza kwemaitiro pane kusiiwa munzvimbo yekuedza miedzo.

Chikwata chaPrimorac, chichishanda nevatambi vanosanganisira Dartmouth Health kubva kuUnited States uye International Center for Applied Biological Research, yakaunza kiriniki yakazara genome sequencing kune varwere muCroatia, uye inosimudzira yakazara-genome ongororo sechinhu chemazuva ese chekuita sarudzo pane kuyedza tsvakiridzo. Nguva pfupi yapfuura, boka rimwe chetero rakaunza mamolecular profiling yemabundu vachishandisa yakazara exome sequencing yakasanganiswa netranscriptomic ongororo, yakaitwa paparafini-yakamisikidzwa tishu samples. Ivo zvakare vanoita kumwe kuongorora kweakakosha tumor suppressor majini uye oncogenes vachishandisa ropa-rinobva muropa biopsies. Chinangwa chemvura biopsy kuona kutenderera bundu DNA (ctDNA), ichigonesa kusinga pindike kutarisa kwebundu dynamics uye mhinduro yekurapa.

Chikwata chemarudzi akawanda chinotungamirirwa naDragan Primorac naParth Shah kubva kuDartmouth Health, chinosanganisira vatsvakurudzi vanobva kuSt. Catherine Specialty Hospital, uye International Center for Applied Biological Research, vachangobva kubudisa chinyorwa chekuongorora chakakwana chakanzi. "Kufambira mberi muPrecision Oncology: Kubva kuMolecular Profileing kuenda kuRegulatory-Approved Targeted Therapies." mumagazini yeCancers.

Ichi chinyorwa chinomira pachena seimwe yeakanyanya ongororo kusvika parizvino pakubatanidzwa kwe tumor molecular profiling neanonangwa ekurapa cancer. Vanyori vanopa ongororo yakadzama yekuti chizvarwa chinotevera DNA kutevedzana sei, yakasanganiswa neyepamusoro data analytics uye hungwaru hwekunyepedzera, inogonesa kutariswa kweakakwana akanangana uye immunotherapeutic nzira dzakagadzirirwa kune yega mhando dzegomarara.

Nekubatanidza zvine hungwaru shanduko dzegenomic kune dzakatenderwa kurapa vamiririri, ongororo ine chinangwa chekusimudzira kushanda uye kuwanikwa kweiyo chaiyo oncology. Uyezve, inopa ruzivo rwakakosha rwunogona kuzivisa mafambiro ekutsvagisa ramangwana uye kuita sarudzo yekiriniki mumunda wekurapa cancer.

ziviso

Mukuwedzera, boka reSt. Catherine rakabatanidza ma-multi-omics profiling, nutrigenomics, pharmacogenomics kuti ienderane nemishonga kune mumwe munhu genetic profiles, uye microfragmented mafuta tishu ane mesenchymal stem cell mishonga mumakumbo emapfupa. Mumashoko akajeka, pfungwa yakavimbiswa kwenguva refu yekupa murwere mumwe nomumwe "kurapa kwakakodzera panguva yakakodzera" haisi dzidziso muCroatia. Zviri kutoitika.

Izvozvo hazvina kujairika. Mazhinji masisitimu ehutano anotsigira mapurojekiti ekuyedza. Vashoma kwazvo vanogona kunongedza kusangano rimwe chete rinoshanda panguva imwe chete semutarisiri, injini yekutsvagisa yekushandura uye chikuva chekushambadzira. St. Catherine anotora nzvimbo iyoyo. Iyo inoedza nzira dzepamberi, inodzisimbisa nevanodzidzira uye vekune dzimwe nyika, uye yobva yavasundira kuti vaonekwe semushonga unodzoserwa muCroatia nekumwe.

Panguva imwecheteyo, bazi rezvehutano renyika riri kufamba pachena rakananga kuAI-inogonesa uye inotungamirwa nedata. Bazi rezvehutano reCroatia rakati gore rino hungwaru hwekugadzira hwatovepo zvine mutsindo muzvipatara, kwete sechiratidziro chechiratidzo asi mumaturusi varapi vari kuvimba nazvo. Kuwedzera kunowedzera kuAI-inotungamirirwa nehutano hwehutano muCroatia inobva kune chimwe chezviitiko zvesayenzi zvakakosha, zvakagara zvakarongwa nePrimorac pamwe chete neMayo Clinic, St. Catherine Specialty Hospital, uye International Society for Applied Biological Sciences (ISABS): the 14th ISABS uye Mayo Clinic Musangano: Kufambira mberi mukushandiswa kweArtificial Intelligence muPrecision Medicine.. Yakarongwa kuti iitike muDubrovnik kubva munaChikumi 15 kusvika 19, 2026, musangano uyu uchaunza pamwechete vanopfuura mazana manomwe vatori vechikamu, kusanganisira vashanu veNobel Laureates, kuti vaongorore mashandisirwo ehungwaru hwekugadzira mugenomics, mushonga wakasarudzika, uye biomedical research. Mamwe mashoko anowanika pa www.isabs.net. Kune rimwe divi, Primorac nechikwata chake mwedzi yakati wandei yapfuura yakadhindwa mu International Journal of Molecular Sciences kufambira mberi kunoshamisa mukuongororwa kwegomarara rekutanga risingazivikanwi (CUP) kuburikidza nekushandisa OncoOrigin, purogiramu yekudzidza-muchina yakagadzirwa paSt. Catherine Hospital kuti ione nzvimbo yekutanga yekenza uchishandisa tumor DNA sequencing dana.

Radiology inotsigira masisitimu, dijitari pathology workflows uye marobhoti ekuvhiya mapuratifomu munzvimbo dzakadai seurology, gynecology uye thoracic kuvhiyiwa zvino zvinotsanangurwa nevakuru sechikamu chenguva dzose kudzidzira. Shumiro yakasungirawo shanduko iyi yetekinoroji kuwirirano nemirairo mitsva yeEuropean Health Data Space, ichivavarira kuvaka hurongwa hwenyika uko data revarwere rinogona kushandiswa, zvakachengeteka uye zviri pamutemo, kuvandudza kuchengetedza uku uchiremekedza kuvanzika. Mharidzo kubva kuhurumende ndeyekuti Croatia haina chinangwa chekuchengeta mushonga wepamusoro mumakiriniki akazvimirira oga. Chinangwa ndechekuita kuti zvive zvakajairika mukati mehutano hwehutano.

Iko kuchinja kunodyisa tarenda nekudyara. Kana vanachiremba vekuRijeka kana Split vakagadzikana nerubatsiro rwemarobhoti, uye radiologists muZagreb vari kutoshandisa AI triage pane kushanda nemaemail ePDF, saka hapasisina gaka rekuvimbika kune vanovamba venzvimbo. Healthtech mabhizinesi havafanirwe kunyengetedza varapi vekuCroatia kuti mushonga wedhijitari ndeyechokwadi. Varapi vari kutobvunza zvinotevera.

Biotech muCentral neEastern Europe yave kuunganidza simba, kunyanya mune gene-based diagnostics, regenerative mushonga uye novel therapeutics. Croatia chikamu chemafungu iwayo, asi iri kuzvisiyanisa nekukwanisa kubatanidza kubuda kwerabhoritari kudzoka munzvimbo inorarama, inoteerera yekiriniki. Apa ndipo apo basa raPrimorac rinova rinopfuura rekufananidzira. Haasi kungoita chipatara chete. Anogara pamitumbi yepasirese mumishonga yakasarudzika uye yekuvandudza, anotungamira kana kutungamira masangano esainzi enyika uye anoshanda pamwe nemayunivhesiti muSplit, Osijek neRijeka pamwe nemasangano muUnited States. Anoshanda seGlobal Ambassador wePenn State University. Nguva pfupi yadarika, akagadzwa Adjunct Purofesa paYunivhesiti yePittsburgh Chikoro cheMishonga, uye makore akati wandei apfuura, akaremekedzwa nezita reMuzvinafundo Emeritus paNational Forensic Science University muIndia. Kudyidzana kwake kwesainzi kwatekeshera pasi rose, kusanganisira kudyidzana neBonus BioGroup Ltd. muIsrael, Apex Heart Institute muIndia, Sana Kliniken AG muGermany, uye akawanda mamwe masangano anotungamiraIyo network inopa Croatian biotech chimwe chinhu chinovamba mumisika mikuru inowanzonetseka kuchengetedza: nekukurumidza, kutendeseka kwekiriniki kusimbiswa.

Iyo modhi yave kutoita inooneka maitiro mune oncology. UPMC, imwe yeinotungamira yehutano system inotadza kuUnited States, pamwe naPrimorac nguva pfupi yadarika vakazivisa hukama hwehukama neSt. Catherine Hospital uye The General Hospital Zabok uye Croatian Veterans Hospital kuwedzera masevhisi epamusoro egomarara uye mushonga wakasarudzika muCroatia. Chinangwa chakataurwa hachisi chekungovandudza kutarisirwa kwevarwere veCroatia, asi kuita kuti Croatia ive hubhu yedunhu kuitira kuti nyika dzakavakidzana dzikwanise kuwana mwero wakafanana weiyo oncology. Inowanikwawo mumapfupa emapfupa uye mishonga yekudzorerazve, apo St. Catherine akagadzira mukurumbira wecartilage uye mapfupa ekugadzirisa maitiro anoroora unyanzvi hwekliniki nebasa repamusoro relabhu. Primorac yakaburitsa zvakanyanya munzvimbo ino, uye nzira idzodzo dzave kufamba dzichiyambuka miganhu.

Private capital yatora ziviso. Vanoisa mari mumatunhu vatanga kutsigira midziyo yechipatara cheCroatia nenzira inoita kuti hutungamiriri hwekiriniki yeCroatia hurambe huri panzvimbo pane kuitsiva. Icho chiratidzo chekuti pfuma yehungwaru mukati meCroatia hutano hwehutano - nzira, mafambiro ebasa, dhatabheti, tarenda - iri kubatwa seyakarongeka yenyika. Iko kubheja ndeyekuti Croatia inogona kutumira kunze kwete vanachiremba chete, asi modhi.

Zviteshi zvepasi rese zvakadaidza Primorac "mutungamiri wepasi rose mukurapa munhu" uye "piyona mune ramangwana remishonga yemunhu." Mutauro unokwezva, asi unoratidza chimwe chinhu chaicho. Akabatsira kuunza yakazara genome sequencing, akawanda-omics ongororo, AI-inotyairwa sarudzo tsigiro uye stem cell kurapwa mune yemazuva ese Croatian maitiro. Akakurudzirawo kuti pave nemutemo uye kubhadharwa kuitira kuti maturusi aya asamira sevatyairi vendege vasina mari. Uye akavaka kudyidzana nedzimwe nyika kunofamba mumativi ese. Hunyanzvi uye tekinoroji zviri kuuya muCroatia, asi kuvandudzwa kweCroatia kuri kuiswawo kuti atengeswe kunze.

Iko kusanganiswa hakuwanzo mune chero nyika. MuCroatia, inoshandura. Nyaya yenyika haisisiri iyo Croatia inoda "kujoinha" hutano uye biotech hupfumi. Iyo nyaya ndeyekuti irikushingairira kuumba imwe vhezheni yekuti hupfumi hwacho hunoratidzika sei: mushonga wegenomic, marobhoti, AI uye regenerative therapy inobatwa seyakajairwa nzvimbo dzekutarisira, nehurumende ichiratidza kuti inoda kuvakwidza. Mushonga wakasarudzika haufanire kugara mumasiraidhi emusangano. Inofanira kugara muzvipatara zveEurope, izvozvi.

Goverana ichi chinyorwa:

EU Reporter inoburitsa zvinyorwa kubva kwakasiyana-siyana ekunze zvinyorwa zvinoratidza maonero akasiyana. Zvinzvimbo zvakatorwa muzvinyorwa izvi hazvisi hazvo zveEU Reporter. Ndapota ona EU Reporter yakazara Mitemo neMamiriro ekubudiswa kuti uwane rumwe ruzivo EU Reporter inombundira hungwaru hwekugadzira sechishandiso chekusimudzira kunaka kwevatapi venhau, kushanda nesimba, uye kuwanikwa, uku ichichengeta tarisiro yakasimba yehupepeti hwevanhu, tsika, uye kubuda pachena mune zvese zvinobatsirwa neAI. Ndapota ona EU Reporter yakazara AI Policy mamwe mashoko.

Trending